Vai trò của siêu âm trong chẩn đoán tràn dịch khớp gối
Tràn dịch khớp gối là tình trạng bệnh lý thường gặp trong thực hành lâm sàng, xuất hiện ở nhiều nhóm đối tượng với các nguyên nhân khác nhau như chấn thương, thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp, gout, nhiễm khuẩn hoặc sau phẫu thuật. Việc chẩn đoán sớm và chính xác có ý nghĩa quan trọng trong lựa chọn phương pháp điều trị, theo dõi tiến triển bệnh và phòng ngừa biến chứng. Trong đó, siêu âm khớp gối ngày càng khẳng định vai trò là phương tiện chẩn đoán hình ảnh hiệu quả, an toàn và dễ tiếp cận.
1.Siêu âm – công cụ chẩn đoán tràn
dịch khớp gối hiệu quả
Siêu âm khớp gối sử dụng sóng siêu âm tần số cao để khảo sát
cấu trúc phần mềm quanh khớp, cho phép phát hiện dịch trong ổ khớp với độ nhạy
cao. So với thăm khám lâm sàng đơn thuần, siêu âm có thể phát hiện được lượng
dịch nhỏ mà khám tay khó nhận biết, đặc biệt ở giai đoạn sớm của bệnh.
Thông qua siêu âm, bác sĩ có thể:
- Xác định vị trí và mức độ tràn dịch (ngách trên bánh
chè, khoang khớp trước – sau).
- Đánh giá tính chất dịch khớp (dịch trong, dịch lẫn
cặn, dịch có vách ngăn…).
- Phát hiện các tổn thương phối hợp như dày màng hoạt
dịch, viêm bao hoạt dịch, tổn thương gân – dây chằng, nang Baker.
- Hỗ trợ hướng dẫn chọc hút dịch khớp chính xác, an
toàn khi cần thiết.
2. Ưu điểm nổi bật của siêu âm trong
chẩn đoán khớp gối
Siêu âm được xem là phương tiện chẩn đoán hình ảnh có nhiều
ưu điểm trong đánh giá bệnh lý khớp gối:
- Không xâm lấn, không tia xạ, an toàn cho mọi đối tượng, kể cả
người cao tuổi và phụ nữ mang thai.
- Thực hiện nhanh, chi phí hợp lý, phù hợp trong tầm soát và theo dõi
định kỳ.
- Đánh giá động, cho phép quan sát khớp khi vận động, giúp phát hiện bất
thường mà các phương pháp chụp tĩnh khó nhận ra.
- Có thể lặp lại nhiều lần để theo dõi đáp ứng điều trị
và tiến triển bệnh.
So với X-quang (chủ yếu đánh giá tổn thương xương) hay MRI
(chi phí cao, thời gian dài), siêu âm là lựa chọn phù hợp trong nhiều tình
huống lâm sàng ban đầu.
3. Vai trò trong theo dõi và điều
trị
Không chỉ dừng lại ở chẩn đoán, siêu âm còn đóng vai trò
quan trọng trong theo dõi bệnh nhân tràn dịch khớp gối. Việc siêu âm định kỳ
giúp bác sĩ đánh giá sự thay đổi lượng dịch khớp, mức độ viêm và hiệu quả của
các biện pháp điều trị như dùng thuốc, vật lý trị liệu hoặc can thiệp xâm lấn
tối thiểu.
Đặc biệt, siêu âm hướng dẫn chọc hút dịch khớp giúp tăng độ
chính xác, giảm nguy cơ tổn thương mạch máu, thần kinh và hạn chế biến chứng
nhiễm trùng.
4. Khuyến cáo đối với người bệnh
Để phát hiện sớm và điều trị hiệu quả tràn dịch khớp gối,
các chuyên gia khuyến cáo:
- Người bệnh nên đi khám sớm khi có các triệu chứng như
đau khớp gối, sưng nề, hạn chế vận động, cảm giác căng tức quanh khớp.
- Không tự ý điều trị hoặc chọc hút dịch khớp khi chưa có chỉ định của bác sĩ
chuyên khoa.
- Siêu âm khớp gối nên được thực hiện tại cơ sở y tế có
trang thiết bị hiện đại và bác sĩ được đào tạo chuyên sâu, nhằm đảm bảo độ
chính xác và an toàn.
- Tuân thủ phác đồ điều trị và tái khám định kỳ theo hướng dẫn để theo dõi tiến triển bệnh.
Siêu âm khớp gối là phương tiện chẩn đoán hình ảnh quan
trọng, góp phần phát hiện sớm, đánh giá chính xác và theo dõi hiệu quả tình
trạng tràn dịch khớp gối. Với những ưu điểm vượt trội về tính an toàn, tiện lợi
và hiệu quả, siêu âm ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong thực hành lâm sàng,
giúp nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị, mang lại lợi ích thiết thực cho
người bệnh.